Susam
Sesamum indicum
B Sınırlı klinik kanıtTahin ve simidin temel tohumudur. Sağlıklı yağ, protein ve lignan içerir; küçük çalışmalarda kolesterol ve tansiyonda hafif düşüş görülmüştür.
Görsel: Herbadex Botanik Stüdyosu · Özel Üretim
İçindekiler
Kısaca
Susam (Sesamum indicum) protein, doymamış yağ asitleri ve sesamin gibi lignanlar içerir. Kabuklu susam kalsiyum açısından zengindir, ancak kabuğu soyulmuş susam ve tahinde kalsiyum azdır. Küçük klinik çalışmalarda düzenli susam veya susam yağı tüketiminin LDL kolesterol ve tansiyonda hafif düşüş sağladığı bildirilmiştir. Susam, ciddi alerji yapabilen besinlerdendir.
Güncelleme: 15 Ekim 2026
ℹ Bu kayıt için resmi EMA monografı bulunmadığından standart farmakognozi kaynakları ve klinik literatür özetinden derlenmiştir.
Ne işe yarar?
B Sınırlı klinik kanıt
Sınırlı klinik kanıt: Küçük ölçekli insan klinik çalışmalarıyla desteklenir; ancak kanıt gücü ve örneklem büyüklüğü sınırlıdır.
Kanıt düzeylerini nasıl belirliyoruz? →Protein, doymamış yağ, lignan ve mineral içeren besleyici bir tohumdur. [1]
B Sınırlı klinik kanıt
Sınırlı klinik kanıt: Küçük ölçekli insan klinik çalışmalarıyla desteklenir; ancak kanıt gücü ve örneklem büyüklüğü sınırlıdır.
Kanıt düzeylerini nasıl belirliyoruz? →Küçük çalışmalarda düzenli tüketimin LDL kolesterol ve tansiyonda hafif düşüşe katkı sağladığı bildirilmiştir. [1]
Nasıl kullanılır?
Gıda
Simit, ekmek ve salataya serpilir; tahin olarak pekmezle veya yemeklerde kullanılır.
Miktar: Günde 1–2 yemek kaşığı
[1]Güvenlik ve etkileşimler
- Susam alerjisi anafilaksiye kadar ciddi olabilir; susam etiketlerde beyan zorunlu alerjenlerdendir.
- Tahin ve susam yüksek kalorilidir; ölçülü tüketin.
- Küçük çocuklarda bütün tohum yerine tahin tercih edilir.
İlaç etkileşimi
| İlaç / madde | Etkisi | Ciddiyet |
|---|---|---|
| Tansiyon ve diyabet ilaçları | Yüksek miktarda tansiyon ve kan şekerini ek olarak düşürebilir. [1] | Hafif |
Yan etkiler
- Alerjik reaksiyon (ciddi olabilir)
⚕ Ne zaman doktora başvurmalı?
- Yüksek ateş, nefes darlığı veya iltihaplı/kanlı balgam gelişirse
- Şikâyetler 1–2 hafta içinde düzelmez veya kötüleşirse
- Şiddetli karın ağrısı, sarılık, döküntü veya alerjik reaksiyon görülürse
Biliyor muydun?
"Açıl susam açıl" sözü, olgun susam kapsüllerinin hafif bir dokunuşla patlayıp açılmasından gelir. [1]
Sık sorulan sorular
Susam kalsiyum kaynağı mı?
Kabuklu susam zengindir; kabuğu soyulmuş susam ve tahinde kalsiyum çok daha azdır.
Tahin kolesterolü artırır mı?
Hayır, doymamış yağ içerir; küçük çalışmalarda LDL'de hafif düşüş görülmüştür.
Susam yağı cilde sürülür mü?
Nemlendirici olarak kullanılır; alerjisi olanlar kullanmamalıdır.
Kaynaklar
- Trease and Evans Pharmacognosy (16th Edition)Elsevier Health Sciences · 2009
Kaynak Göster
Susam (Sesamum indicum). Herbadex — Doğal Şifa Rehberi (2026). https://herbadex.com/tr/bitki/susam/
İlgili rehberler ve karşılaştırmalar
Benzer bitkiler
Kuşburnu
B Sınırlı klinik kanıtRosa canina
C vitamini açısından zengin bir meyvedir. Özel kuşburnu tozu, küçük klinik çalışmalarda diz ve kalça kireçlenmesinde ağrının azalmasına yardımcı olmuştur.
Spirulina Tozu
B Sınırlı klinik kanıtArthrospira platensis
Protein açısından zengin bir mavi-yeşil algdir. Küçük çalışmaların meta-analizlerinde kolesterol ve trigliseritte hafif düşüş görülmüştür.
Karabiber
B Sınırlı klinik kanıtPiper nigrum
Dünyanın en çok kullanılan baharatıdır. İçerdiği piperin, zerdeçaldaki kurkumin gibi bazı maddelerin emilimini belirgin şekilde artırır.
Karadut Şurubu
T Geleneksel kullanımMorus nigra
Karadut özünden yapılan, ağız yarası ve boğaz ağrısında geleneksel olarak kullanılan bir şuruptur. Antosiyanin açısından zengindir, şekeri yüksektir.
Menengiç
T Geleneksel kullanımPistacia terebinthus
Yabani fıstık olarak bilinen menengiçin kavrulmuş meyvesidir. Kahvesi Güneydoğu Anadolu'da sevilir; solunum yolu kullanımları geleneksel düzeydedir.
Köri
T Geleneksel kullanımCurcuma longa, Coriandrum sativum, Cuminum cyminum, Trigonella foenum-graecum
Zerdeçal, kişniş, kimyon ve çemen içeren Hint usulü baharat karışımıdır. Lezzet verir; içindeki zerdeçal miktarı sağlık etkisi için genellikle düşüktür.
Aynı kullanım formundaki diğer bitkiler (Tohum)
Tohum →
Hayıt Tohumu
A Güçlü klinik kanıtVitex agnus-castus
Hayıt meyvesi kuru ekstresi adet öncesi sendromun (PMS) belirtilerinde destek olabilir; etki için 3 ay düzenli kullanım önerilir.
Keten Tohumu
A Güçlü klinik kanıtLinum usitatissimum
Keten tohumu bol suyla alındığında alışkanlık hâline gelmiş kabızlıkta dışkıyı yumuşatmaya yardımcı olabilir; yeterli sıvı alımı şarttır.
Çörek Otu
B Sınırlı klinik kanıtNigella sativa
Küçük çalışmalarda kan şekeri, kolesterol ve tansiyonda hafif düşüş görülmüş bir baharat tohumudur. Mutfakta kullanılan miktarlar güvenlidir.
Kimyon
B Sınırlı klinik kanıtCuminum cyminum
Köfte ve baklagillerin vazgeçilmez baharatıdır. Küçük klinik çalışmalarda şişkinlik ve IBS belirtilerinde ve kilo kontrolünde hafif fayda görülmüştür.
