Bıttım Sabunu
Pistacia terebinthus
T Geleneksel kullanımMenengiç (bıttım) yağından yapılan geleneksel Güneydoğu Anadolu sabunudur. Saç ve cilt temizliğinde kullanılır; tedavi edici etkisi gösterilmemiştir.

Görsel: Herbadex Botanik Stüdyosu · Özel Üretim
İçindekiler
Kısaca
Bıttım sabunu, menengiç ağacının (Pistacia terebinthus) meyvesinden elde edilen yağla yapılan geleneksel bir sabundur. Saç ve cilt temizliğinde, kepek ve kuru saç derisinde geleneksel olarak kullanılır. Saç dökülmesini veya egzamayı tedavi ettiğine dair klinik çalışma yoktur; her sabun gibi bazik yapısı saç derisini kurutabilir.
Güncelleme: 15 Ekim 2026
ℹ Bu kayıt için resmi EMA monografı bulunmadığından standart farmakognozi kaynakları ve klinik literatür özetinden derlenmiştir.
Ne işe yarar?
T Geleneksel kullanım
Geleneksel kullanım: Klinik deney kanıtı aranmaksızın en az 30 yıllık belgelenmiş güvenli geleneksel kullanıma dayanır.
Kanıt düzeylerini nasıl belirliyoruz? →Saç ve cilt temizliğinde, kepekli ve kuru saç derisinde geleneksel olarak kullanılır. [1]
Nasıl kullanılır?
Haricen
Islak saça veya cilde köpürtülerek uygulanır, 1–2 dakika sonra iyice durulanır. Ardından sirkeli su veya saç kremi kullanılabilir.
Miktar: Haftada 2–3 kez
[1]Güvenlik ve etkileşimler
⚠ Yalnız haricen
- Gözle temasından kaçının; yakar.
- Sabunun bazik yapısı bazı saç derilerini kurutabilir; tahriş olursa kullanmayı bırakın.
- Egzama ve sedef gibi cilt hastalıklarında tedavi yerine geçmez.
İlaç etkileşimi
Kayıtlı etkileşim yok
Yan etkiler
- Göz yanması
- Kuruluk veya kaşıntı
⚕ Ne zaman doktora başvurmalı?
- Yüksek ateş, nefes darlığı veya iltihaplı/kanlı balgam gelişirse
- Şikâyetler 1–2 hafta içinde düzelmez veya kötüleşirse
- Şiddetli karın ağrısı, sarılık, döküntü veya alerjik reaksiyon görülürse
Biliyor muydun?
"Bıttım", Güneydoğu Anadolu'da menengiç ağacının yerel adıdır; sabun geleneksel olarak kazanlarda kaynatılarak yapılır. [1]
Sık sorulan sorular
Bıttım sabunu saç dökülmesini önler mi?
Bunu gösteren bilimsel veri yoktur. Saç dökülmesinin nedeni için dermatoloğa başvurun.
Bıttım sabunu kepeğe iyi gelir mi?
Kepekte geleneksel olarak kullanılır; etkisi klinik olarak gösterilmemiştir.
Bıttım sabunu yüze kullanılır mı?
Kullanılabilir, ancak kuru ve hassas ciltte kurutabilir.
Kaynaklar
- Trease and Evans Pharmacognosy (16th Edition)Elsevier Health Sciences · 2009
Kaynak Göster
Bıttım Sabunu (Pistacia terebinthus). Herbadex — Doğal Şifa Rehberi (2026). https://herbadex.com/tr/bitki/bittim-sabunu/
İlgili rehberler ve karşılaştırmalar
Aynı kullanım formundaki diğer bitkiler (Kil, Sabun & Diğer)
Kil, Sabun & Diğer →
Cüce Palmiye
A Güçlü klinik kanıtSerenoa repens
Cüce palmiye meyvesi ekstresi iyi huylu prostat büyümesine bağlı idrar şikâyetlerinde destek olabilir; varfarin kullananlarda INR artışı bildirilmiştir.

Spirulina Tozu
B Sınırlı klinik kanıtArthrospira platensis
Protein açısından zengin bir mavi-yeşil algdir. Küçük çalışmaların meta-analizlerinde kolesterol ve trigliseritte hafif düşüş görülmüştür.

Arnika
T Geleneksel kullanımArnica montana
Arnika çiçeği içeren jel ve kremler morluk, burkulma ve bölgesel kas ağrısında yalnız haricen kullanılır; açık yaraya sürülmez, içilmez.

Cadı Fındığı
T Geleneksel kullanımHamamelis virginiana
Cadı fındığı (hamamelis) yaprağı hafif cilt iltihabı ve kuruluğunda, hemoroide bağlı kaşıntı-yanmada ve ağız içi iltihapta haricen kullanılır.





