Guarana
Paullinia cupana var. sorbilis
T Geleneksel kullanımGuarana tohumu tozu EMA'ya göre yorgunluk ve halsizlikte geleneksel kullanılır. Kafein içerir; kalp hastalığı, yüksek tansiyon, ülser ve gebelikte kullanılmaz.
İçindekiler
Kısaca
Guarana (Paullinia cupana), Amazon'da yetişen bir sarmaşığın kafeinden zengin tohumudur. EMA, tohum tozunun yorgunluk ve halsizlik belirtilerinde geleneksel kullanımını kabul eder. Kafein içerdiği için yüksek tansiyon, ritim bozukluğu, mide-oniki parmak ülseri ve tiroid fazla çalışmasında kullanılmamalıdır.
Güncelleme: 24 Ekim 2026
Kaynaklar arasında EMA HMPC monografı bulunur. Kapsam, ilgili tür, bitki kısmı ve preparatla sınırlıdır; uzman onayı değildir.
Ne işe yarar?
T Geleneksel kullanım
Geleneksel kullanım: Belgelenmiş geleneksel kullanımı belirtir; klinik etkililik veya herkes için güvenlilik kanıtı değildir.
Kanıt düzeylerini nasıl belirliyoruz? →EMA, guarana tohumu tozunu yorgunluk ve halsizlik belirtilerinde geleneksel bitkisel ürün olarak kabul eder. Bu kullanım uzun süreli deneyime dayanır. [2]
Nasıl kullanılır?
Gıda
Toz tohum kapsül veya tablet gibi katı formlarda ağızdan alınır. Uykuyu bozabileceği için yatmadan önce kullanılmaz. Belirtiler 1 haftadan uzun sürerse doktora başvurun.
Miktar: Tek seferde 450 mg toz, günde en çok 5 kez
Süre sınırı: 1 hafta
[2]Güvenlik ve etkileşimler
Alt yaş sınırı: 18 yaş
- Mide veya oniki parmak bağırsağı ülseri, yüksek tansiyon ve ritim bozukluğu gibi kalp-damar hastalıkları ile tiroid fazla çalışması (hipertiroidi) olanlar kullanmamalıdır.
- 18 yaş altında yeterli veri olmadığı için önerilmez.
- Gebelik ve emzirmede önerilmez; kafein plasentaya ve anne sütüne geçer. EFSA gebelikte günlük toplam kafeini 200 mg ile sınırlamayı önerir.
- Sağlıklı yetişkinlerde EFSA'ya göre günlük toplam kafein 400 mg'ı geçmemelidir; kahve, çay ve enerji içeceklerindeki kafeini de hesaba katın.
- Uykuyu bozabileceği için akşam ve yatmadan önce kullanmayın.
İlaç etkileşimi
| İlaç / madde | Etkisi | Ciddiyet |
|---|---|---|
| MAO inhibitörü ilaçlar (bazı antidepresanlar) | Bu ilaçları kullananlar guaranayı dikkatle kullanmalıdır; doktorunuza danışın. [2] | Orta |
| Sakinleştiriciler ve sempatomimetik ilaçlar | Kafeinli ürünler sakinleştiricilerin etkisini azaltır ve sempatomimetik ilaçların (ör. bazı burun açıcılar) yan etkilerini artırır. [2] | Orta |
Yan etkiler
- Uykusuzluk (özellikle akşam alındığında)
⚕ Ne zaman doktora başvurmalı?
- Yüksek ateş, nefes darlığı veya iltihaplı/kanlı balgam gelişirse
- Şikâyetler 1–2 hafta içinde düzelmez veya kötüleşirse
- Şiddetli karın ağrısı, sarılık, döküntü veya alerjik reaksiyon görülürse
Sık sorulan sorular
Guarana enerji verir mi?
EMA, guarana tohumu tozunu yorgunluk ve halsizlik belirtilerinde geleneksel kullanım kapsamında kabul eder. İçeriğindeki kafein uyarıcı etkiden sorumludur.
Guarana kahveden daha mı güçlü?
Guarana da kafein içerir; ürünlerdeki kafein miktarı değişkendir. Günlük toplam kafein yetişkinlerde 400 mg'ı geçmemelidir; enerji içecekleri ve kahveyle birlikte hesaplayın.
Guarana zayıflatır mı?
Kilo verdirdiği EMA değerlendirmesinde yer almaz ve doğrulanmış kanıt yoktur.
Guarana hamilelikte kullanılır mı?
EMA gebelik ve emzirmede kullanımı önermez; kafein plasentaya ve anne sütüne geçer.
Guarana tansiyonu yükseltir mi?
Kafein içerdiği için yüksek tansiyon ve ritim bozukluğu olanlarda kullanılmaz.
Kaynaklar
Kaynak türü, etkililik derecesi değildir. Bir monograf geleneksel kullanımı veya güvenliği belgeleyebilir. İddia yanındaki numara ilgili kaynağa gider; erişim tarihi uzman onayı anlamına gelmez.
- Scientific Opinion on the safety of caffeineEFSA NDA Panel · 2015 · Resmî kurum bilgisiKaynağa erişim:
- Community herbal monograph on Paullinia cupana Kunth ex H.B.K. var. sorbilis (Mart.) Ducke, semenEMA HMPC · 2013 · MonografKaynağa erişim:
Kaynak Göster
Guarana (Paullinia cupana var. sorbilis). Herbadex — Doğal Şifa Rehberi (2026). https://herbadex.com/tr/bitki/guarana/
İlgili rehberler ve karşılaştırmalar
Aynı kullanım formundaki diğer bitkiler (Kuru Bitki & Çay)
Kuru Bitki & Çay →
Karnıyarık Otu Kabuğu
A Güçlü klinik kanıtPlantago ovata
Karnıyarık otu kabuğu (psyllium) bol suyla alındığında kabızlıkta dışkıyı yumuşatmaya yardımcı olur; ilaçlarla arasında süre bırakılmalıdır.

Sarı Kantaron
A Güçlü klinik kanıtHypericum perforatum
Sarı kantaron ekstresi hafif–orta depresif dönemlerde destek olabilir; ancak doğum kontrol hapı dahil birçok ilaçla ciddi etkileşime girer.

Alıç Çiçeği
B Sınırlı klinik kanıtCrataegus spp.
Alıç yaprak ve çiçeği, ciddi kalp hastalığı doktorca dışlandıktan sonra hafif kaygıya bağlı çarpıntı hissinde geleneksel olarak kullanılır.

Civanperçemi
B Sınırlı klinik kanıtAchillea millefolium
Civanperçemi çayı iştahsızlıkta, şişkinlik ve gazda, adet dönemine bağlı hafif kramplarda ve küçük yüzeysel yaralarda kullanılır.





